آرشیو وبلاگ
دانلود طرح های رنگ آمیزی فانتزی کودکان

تحقیق پیرامون باغ های ایرانی و سایر کشورها

تیروئید و تأثیر آن بر روی ورزش

غده ی تیروئید یکی از غدد مهم بدن است که میزان سوخت و ساز انرژی بدن را تنظیم می کند. این غده شکلی شبیه پروانه دارد و در جلوی نای قرار گرفته است غده ی تیروئید، یُد موجود در غذا را جذب کرده و هورمون های T3 و T4 (تری یدوتیرونین و تترایدوتیرونین یا تیروکسین) را می سازد.

این هورمون ها در غده مزبور ذخیره شده و به تدریج در مواقع لزوم به داخل خون رها می شوند هورمون های تیروئید برای رشد نرمال مغز و دستگاه عصبی به خصوص در سه سال اول زندگی ضروری هستند و در صورت عملکرد نامناسب آن ها ممکن است عقب ماندگی ذهنی بروز کند. بچه ها در سنین بالاتر برای رشد مناسب و بزرگسالان برای متابولیسم منظم و تنظیم سوخت و ساز بدن به هورمون های تیروئیدی نیازمند هستند. به همین علت در بعضی کشورها در بدو تولد تست تنظیم تیروئید از نوزادان به عمل می آید.

هیپوتالاموس تنظیم کننده ی ساخت هورمون های تیروئیدی است، به طوری که هورمونی به نام TRH آزاد می کند که به هیپوفیز رفته و هیپوفیز نیز هورمون Thyroid Stimulating Hormone یا TSH را به خون آزاد می کند که این هورمون غده تیروئید را تحریک می کند تا هورمون های تیروئیدی را در خون آزاد کند. به همین دلیل در مواقعی که سطح هورمون تیروئید در بدن کاهش می یابد، TSH بیشتری در خون ترشح می شود و سطح آن در خون بالا می رود.

برعکس در پُرکاری تیروئید که میزان زیادی هورمون(T3 و T4) در خون وجود دارد، TSH کمتری آزاد می شود و سطح آن در خون کاهش می یابد. البته در مراحل اولیه ی عملکرد نامناسب غده ی تیروئید ممکن است حتی TSH نرمال باشد، ولی معمولاً بعد از چند هفته TSH میزان واقعی هورمون تیروئید را منعکس می کند. معمولاً برای اطمینان، T3 و T4 کل پلاسما و T3 و T4 آزاد در آزمایشات اندازه گیری می شوند غده تیروئید ابتدا T4 و به مقدار خیلی ناچیزی T3 تولید می کند. اکثر T3 موجود در خون به وسیله ی تبدیل T4 به T3 در بافت احشایی حاصل می شود. T3 و T4 بعد از ساخته شدن در تیروئید به وسیله ی پروتئین هایی نظیر آلبومین و TBG و ترانس تیرتین در خون انتقال می یابند.

تنها مقدار بسیار جزئی یعنی حدود 1 درصد هورمون های T3 و T4 به صورت آزاد در خون هستند و جالب اینجاست که فقط همین مقادیر آزاد بر بافت ها مؤثر هستند. همچنین با وجودی که مقدار T3 آزاد بسیار کمتر از T4 آزاد است، ولی تأثیر بیشتری بر نحوه ی مصرف انرژی توسط بدن دارد.

در آزمایش تیروئید چه مواردی اندازه گیری می شوند؟

معمولاً تست TSH اصلی ترین و مهم ترین ارزیابی است، ولی به همراه آن ممکن است کل T3 و T4 (مقادیر متصل به پروتئین + مقادیر آزاد) و نیز T3 و T4 آزاد (FT3 و FT4) مورد بررسی قرار گیرند. مقادیر رفرانس در زیر آورده شده اند:

TSH = 0/4 – 4/5 mu/L

T3 = 87- 180 ng/dl

T4 = 5/6 – 13/7 mcg/dl

FT3= 230 – 420 Pg /dl

FT4 = 0/8 – 1/5 ng/dl

امروزه روش های جدید بررسی غده ی تیروئید شامل اسکن غده ی تیروئید و اسکن یُد برداشتی می باشند. در روش اسکن تیروئید، ایزوتوپ یُد به بیمار تجویز شده و منتظر شروع مراحل هورمون سازی مشابه عملکرد طبیعی تیروئید می شوند و از این طریق تفاوت از میزان نرمال تعیین می شود.

در روش اسکن یُد برداشتی، یُد نشاندار برداشته شده توسط غده ی تیروئید بررسی می شود. افراد هیپوتیروئید کمتر برداشت می کنند و برعکس افراد هیپرتیروئید، یُد بیشتری برداشت می کنند.

لازم به ذکر است که اندازه گیری T3 و T4 به وسیله روش های RIA انجام می گیرد که جایزه نوبل 1977 را برای مبدعان این روش به ارمغان داشت.

 

نشانه های معمول هیپوتیروئیدیسم (کم کاری تیروئید):

اِدِم، فراموشی، اضافه وزن، خستگی، حساسیت به سرما، موی خشک و شکننده، یبوست، انقباض عضلانی، افسردگی، گواتر(بزرگی تیروئید)، پریود نامنظم با مقدار زیاد

نشانه های معمول هیپرتیروئیدیسیم (پُرکاری تیروئید):

کاهش وزن سریع، افزایش اشتها، فشار خون بالا، تعریق، ضعف عضلانی، عدم تحمل گرما، انقباضات روده ای مکرر، لرزش، نامنظم بودن پریود، التهاب و ورم بافت اطراف چشم و گواتر (بزرگی تیروئید)

رِژیم غذایی:

به نظر می رسد رژیم غذایی، نقش مؤثری در بهبود عملکرد غده ی تیروئید داشته باشد. تغذیه ی نامناسب و مصرف غذاهای پُرکالری و فاقد مواد مغذی نظیر فست فودها و انواع غذاهای آماده موجب کمبود یُد در بدن می شوند که به تدریج اختلالات تیروئید را به دنبال خواهند داشت. انواع کیک، بیسکویت، شیرینی جات، محصولات قنادی حاوی آرد سفید، چای، قهوه، غذاهای حاوی مواد نگهدارنده، شکر سفید، کمپوت ها و غذاهای چرب از این دسته هستند که باید برای عملکرد مناسب تیروئید به میزان زیادی محدود شوند.

بعضی غذاها عملکرد هورمون های تیروئیدی را مهار می کنند. این مواد اغلب از خانواده براسیکا هستند و شامل انواع کلم، بروکلی، اسفناج، گل کلم و خردل می باشند. در افراد مستعد ابتلا به کم کاری تیروئید(مثلا افرادی که دارای سابقه خانوادگی آن هستند)، مصرف زیاد سویا، شلغم و یا حتی گردو نیز ممکن است مشکل ایجاد کند. دخانیات(اعم از سیگار، تنباکو و...) و شکر سفید نیز تأثیر منفی در سلامت تیروئید دارند.

غذاهای دریایی نظیر ماهی و جلبک های دریایی غنی از یُد هستند. افراد مبتلا به اختلالات تیروئید باید پروتئین خالص مصرف کنند، زیرا از ریزش مو که اختلال عمومی در ناهنجاری تیروئید است جلوگیری می کند. حبوبات، لوبیا، تخم مرغ، ماکیان و ماهی پروتئین مناسبی به بدن می رسانند. شیر نیز غذای مناسبی برای افراد تیروئیدی است. همچنین باید سعی شود برای نشاسته رژیم، بیشتر از گندم کامل و سیب زمینی استفاده شود.

غذاهای غنی از روی هم مفید هستند، چون روی مانع کاهش سطح هورمون T3 در بدن می شود. از غذاهای حاوی روی، می توان به غلات کامل، دانه ها، جگر، پنیر، ماهی و تخم مرغ اشاره کرد.

افراد مبتلا به اختلالات تیروئیدی روزانه به 400 میکروگرم سلنیوم نیاز دارند که این عنصر به وفور در غلات کامل، امعا و احشا، حبوبات، دانه ها و ماهی یافت می شود.

ورزش:

ورزش و تحرک کافی راه مناسبی برای حفظ عملکرد طبیعی غده ی تیروئید است. پیاده روی، دو و کوهنوردی بهترین و مناسب ترین ورزش ها هستند. 20 دقیقه ورزش هوازی در هر روز کمک زیادی به تنظیم غده ی تیروئید می کند. یوگا نیز یکی از ورزش های مفید است، زیرا حرکات منظم و متوالی باعث تحریک کارکرد این غده می شوند.

استراحت:

استراحت مناسب و متدهای آرام سازی از راه های مهم درمان بیماری به حساب می آیند. در طول دو ماه اول درمان، هر هفته یک روز استراحت کامل به بیماران توصیه می شود. بدن افرادی که اختلالات تیروئید دارند، نباید زیاد خسته شود و باید از تمام موارد استرس زا و ناراحت کننده دوری نمایند.

 

 نشانه های تیرویید کم کار و پرکار

 

 

کم کاری و پرکاری تیروئید

اگر تا به حال سری به متخصص غدد درون ریز زده با شید، احتمالا متوجه شده اید که بیشتر بیماران این پزشکان دچار «کم کاری» یا «پرکاری» غده تیروئید هستند. یکی از بارزترین نشانه های

این بیماری ها افزایش یا کاهش وزن است.

  گر تا به حال سری به متخصص غدد درون ریز زده با شید، احتمالا متوجه شده اید که بیشتر بیماران این پزشکان دچار «کم کاری» یا «پرکاری» غده تیروئید هستند. یکی از بارزترین نشانه های این بیماری ها افزایش یا کاهش وزن است. بیمار بدون اینکه بداند چرا، ناگهان کمی چاق و یا به عکس دچار کاهش وزن می شود. یکی از راه های کنترل این اختلالات، در کنار مصرف داروهای تجویزشده توسط متخصص، تغذیه مناسب است. این بار درباره یکی از مشکلات شایع غده تیروئید یعنی «پرکاری تیروئیدم و تغذیه مناسب این بیماری صحبت می کنیم. در افراد مبتلا به این بیماری، ترشح هورمون های غده تیروئید به طور غیرعادی افزایش می یابد. همین مساله سبب می شود که اندام های بدن ما با مشکلات گوناگونی مواجه شوند که درمان دارویی و تغذیه ای، روش های کاهش و کنترل عوارض آن است. در افراد سالم، غده تیروئید میزان مشخصی از هورمون های تیروئیدی را ترشح می کند. این هورمون ها نقش مهمی در بدن ما ایفا می کنند. تنظیم سوخت و ساز بدن (متابولیسم) به عهده این هورمون هاست؛ به همین دلیل روی میزان مصرف انرژی در بدن تاثیر دارند. درواقع می توان گفت غده تیروئید نقش مدیریتی مهمی در سوخت و ساز بدن ما به عهده دارد. هورمون های تیروئید روی عملکرد اندام های مختلف بدن مانند قلب، اثر مستقیم دارند و همه سلول های بدن ما در مقابل افزایش این هورمون ها از خود واکنش نشان می دهند. در افراد مبتلا به پرکاری تیروئید غده تیروئید بیش از حد کار می کند؛ در نتیجه بیش از نیاز بدن هورمون های تیروئیدی ترشح می کند و به دنبال آن سوخت و ساز بدن شتاب می گیرد. دلایل ایجاد پرکاری تیروئید هرچه که باشد بیشتر افراد مبتلا به این بیماری نشانه های مشابهی را به عنوان علائم بیماری خود ذکر می کنند.

 

«ید» در پرکاری تیروئید

بعضی از نشانه های پرکاری تیروئید را می توان با وجود «یدم بیش از اندازه در غذا مرتبط دانست. درواقع در مواد نادری پرکاری تیورئید در اثر افزایش بیش از حد «ید» در غذا به وجود می آید. در این موارد این احتمال وجود دارد که بتوان پرکاری تیروئید را با حذف نمودن ید اضافی از رژیم غذایی کنترل کرد. همیشه باید درباره مصرف «مکمل های غذایی» حاوی ید هوشیار باشیم.

اگر شخصی به پرکاری تیروئید دچار باشد مصرف این مکمل ها می تواند سبب وخیم ترشدن اوضاع و به نتیجه نرسیدن آزمایش های تشخیصی شود. هرچه ید بیشتری در خون وجود داشته باشد، تیروئید هورمون بیشتری تولید و ترشرح می کند. بنابرانی بیمار باید مصرف مواد غذایی یددار را محدود ک ند. البته باید برای این تصمیم با پزشک مشورت کند.

منابع ید: نمک یددار و نمک دریایی، غذاهای دریای، تخم مرغ، محصولات لبنی و گیاهانی که در خاک غنی از ید رشد کرده اند.

کاهش وزن و پرکاری تیروئید

وزن بدن نقشی در بروز پرکاری تیروئید ایفا نمی کند؛ به این معنی که چاق یا لاغربودن سبب بروز این بیماری نمی شود. با این حال پرکاری تیروئید سبب می شود که بیمار دچار کاهش وزن شود. دلیل آن هم افزایش سرعت سوخت و ساز بدن است. به همین دلیل ممکن است فرد مبتلا به پرکاری تیروئید برای جلوگیری از افزایش بیش از حد وزن، نیاز به مصرف مواد غذایی با کالری بیشتر داشته باشد. زمانی که پرکاری تیروئید تحت کنترل درمی آید و به خوبی تحت درمان قرار می گیرد، دیگر مشکل کاهش وزن وجود نخواهد داشت. البته درباره افزایش مصرف مواد غذایی پرکالری باید با متخصص تغذیه یا پزشک معالج مشورت کرد.

* نقش ید در بدن

مهمترین مورد استفاده ید در بدن شرکت آن در ساختمان هورمون های تیروئید است. اگرچه تیروئید دارای مکانیسم هایی است که می تواند تا حدودی کمبود نسبی ید را جبران کند ولی کمبود شدید آن موجب بروز اختلالات شدید در اعمال غده تیروئید می شود. مصرف روزانه ید در مناطق مختلف دنیا متفاوت است .بطوریکه در کشور های غربی بدلیل افزودن ید به نان و نمک و سایر اغذیه مصرف روزانه ید در حدود ۵۰۰ میکروگرم و در سایر کشورها میزان متوسط مصرف روزانه در حدود ۱۵۰تا ۲۰۰ میکروگرم می باشد.نیاز روزانه ید در هر فرد بطور متوسط بین ۷۰ تا ۱۰۰ میکروگرم است که ۵ تا ۱۰ درصد آن از طریق آب آشامیدنی و بقیه از طرق دیگر تامین می گردد. بهترین و غنی ترین منابع غذایی حاوی ید ، ماهیان و سایر مواد غذایی دریایی هستند چون برف و باران موجب شسته شدن ید سطحی ارتفاعات و دامنه ها ی آن شده و بتدریج که آبها به دریا سرازیر می شوند فرآورده ها و محصولات غذایی دریایی ید بیشتری جذب می کنند.

* اثرات فیزیولوژیک هورمون تیروکسین

تزریق هورمون تیروکسین و سایر ترکیبات مشابه در بدن شخص بالغ سبب افزایش سوخت و ساز ( متابولیسم) بدن ، افزایش مصرف اکسیژن ، تولید گرما، افزایش قطر رگهای پوست و برافروختگی صورت و کاهش وزن می گردد. در صورتی که ترشح هورمون های تیروئید بیش از حد طبیعی باشد ، متابلیسم پایه ممکن است تا دو برابر مقدار طبیعی افزایش یابد. در این حالت تولید و تجزیه پروتئین ها نیز افزایش می یابد که در سنین رشد سرعت رشد و نمو را بالا می برد.سوخت و ساز بعضی از اندام ها مانند مغز ، شبکیه چشم ، ریه ها و طحال بر اثر هورمون های تیروئید تغییر نمی کند. هورمون های تیروئیدی همچنین بر اعصاب و غضلات اثر می گذارند و فعالیت های آنها را افزایش می دهند. بعلاوه این هورمون ها ، بطور غیر مستقیم فعالیت سایر غدد درون ریز را افزایش می دهند، زیرا با توجه به تشدید فعالیت های متابولیکی بدن ، نیاز به سایر هورمون ها نیز بیشتر می شود.

برای دانلود فایل ورد این مطلب اینجا کلیک کنید



تاريخ : ۱۳٩٥/۱/٥ | ٥:٥٧ ‎ق.ظ | نویسنده : فرج اله فیروزی تبار | نظرات ()